Sertleşme Sorununda
ESWT Tedavisi

Penise düşük yoğunluklu akustik dalgalar verilerek damar yenilenmesinin uyarıldığı, ameliyatsız bir tedavidir. Böbrek taşı kırmadaki yüksek enerjili dalgalardan farklıdır; dokuyu parçalamaz. Sertleşme sorunundaki ilk klinik çalışma 2010 yılında Vardi ve arkadaşları tarafından yayımlanmış, 20 erkekte ereksiyon skoru 1. ayda 13,5'ten 20,9'a yükselmiştir (Eur Urol 2010).

En uygun aday, damarsal kökenli, hafif ya da orta derecede sertleşme sorunu olan erkektir. Avrupa Üroloji Derneği, ağızdan ilaç kullanmak istemeyen ya da ilaca zayıf yanıt veren damarsal kökenli hastaları da uygun gruplar arasında sayar (EAU kılavuzu). İleri damar hasarı, sinir hasarı ya da kontrolsüz diyabet varsa sonuç daha sınırlıdır.

Çoğu hasta yalnızca hafif bir karıncalanma ya da tıkırtı hisseder, anestezi gerekmez ve hasta sırtüstü yatarken işlem tamamlanır. Vardi'nin ilk çalışmasında hiçbir hasta ağrı bildirmemiştir. 20 randomize çalışmanın analizinde de tedaviye bağlı yan etki oranı plasebo uygulamadan farklı bulunmamıştır (Cochrane 2025).

Standart Vardi protokolünde haftada 2 seans olmak üzere toplam 12 seans uygulanır: 3 hafta tedavi, 3 hafta ara ve 3 hafta tedavi, yani 9 hafta. Her seans yaklaşık 15 ile 20 dakika sürer. 2025 meta-analizinde haftada iki seans içeren planların daha etkili olduğu bildirilmiştir (Basic Clin Androl 2025).

Etki hemen değil, haftalar içinde ortaya çıkar. 16 randomize çalışmanın meta-analizinde ereksiyon skorundaki fark 1. ayda 3,18, 3. ayda 3,01 ve 6. ayda 3,20 puan bulunmuştur (Am J Mens Health 2022). Bir randomize çalışmada ilaçla birlikte uygulanan tedavinin kazancı 12. ayda da kısmen korunmuştur (Investig Clin Urol 2022).

Evet. EAU kılavuzu, ESWT'nin PDE5 inhibitörleriyle (sildenafil, tadalafil gibi) birlikte ya da ilaçsız kullanılabileceğini belirtir (EAU kılavuzu). İlaca yanıt vermeyen 58 hastalık plasebo kontrollü bir çalışmada, ESWT sonrası hastaların %54,1'i ilaçla ilişki için yeterli sertliğe ulaşmış, plasebo grubunda bu oran %0 kalmıştır (J Urol 2016).

Yan etki riski çok düşüktür. 1.400 katılımcıyı kapsayan 20 randomize çalışmanın analizinde tedaviye bağlı yan etki oranı plasebo uygulamayla aynı bulunmuştur (risk farkı 0,00; Cochrane 2025). Seans sırasında hafif rahatsızlık, nadiren geçici kızarıklık ya da küçük morarma görülebilir; bunlar kendiliğinden geçer.

Çoğu hastada tamamen ortadan kaldırmaz. Cochrane incelemesinde kısa dönem etki, hastanın fark ettiği kabul edilen 4 puanlık eşiğin hemen altında kalmıştır (3,89 puan; Cochrane 2025). Doğru seçilmiş hastada anlamlı bir destek sağlar; yaşam tarzı değişiklikleri ve gerektiğinde ilaçla birlikte kullanım uzun vadeli sonucu güçlendirir.

Seanstan hemen sonra işe ve günlük yaşama dönülür; hastanede yatış ve özel bir iyileşme dönemi gerekmez. Cinsel ilişki için de kısıtlama yoktur. İlk pilot çalışmada 6 aylık izlem boyunca hiçbir yan etki görülmemiş, hastalar tedavi günlerinde normal yaşamlarını sürdürmüştür (Eur Urol 2010).

Avrupa Üroloji Derneği (EAU), hafif damarsal kökenli sertleşme sorununda, ağızdan ilaç kullanmak istemeyen hastalarda ve ilaca zayıf yanıt veren damarsal kökenli hastalarda ESWT'yi zayıf dereceli bir öneriyle seçenek olarak sayar (EAU kılavuzu). Amerikan Üroloji Derneği (AUA) ise yöntemi hâlâ araştırma aşamasında sınıflandırır (Br Med Bull 2025).

Diyabetik erkeklerde veriler sınırlıdır; Cochrane incelemesindeki çalışmalar ağırlıklı olarak hafif ve orta derecede sorunu olan erkekleri kapsar (Cochrane 2025). Kan şekeri kontrolü iyi olan hastalarda daha anlamlı sonuç beklenir. Kontrolsüz diyabet damarları sürekli hasarladığı için tedaviden önce ve sonra şekerin iyi yönetilmesi gerekir.